artykuły

AMD Radeon RX 5700 XT — alternatywne sposoby schładzania karty graficznej

Tuningujemy Radeon RX 5700 XT

43
1 października 2019, 17:32 Piotr Gołąb

AMD Radeon RX 5700 XT to bardzo dobry układ graficzny, zarówno pod względem wydajności, jak i ceny. Do ideału brakuje jednego ─ lepszej kultury pracy. Sytuację miały naprawić modele niereferencyjne, tak też się stało, niestety kosztują one znacznie powyżej oczekiwań. Za najtańsze konstrukcje wykorzystujące autorskie układy chłodzenia trzeba zapłacić około 2000 złotych, a te z bardziej zaawansowanym schładzaczem kosztują o 200 złotych więcej.

Skoro wydajność jest akceptowalna, postanowiliśmy spróbować domowymi sposobami polepszyć kulturę pracy referencyjnego modelu. Zastosowaliśmy różne sztuczki, od wymiany pasty termoprzewodzącej, poprzez dołożenie nowego wentylatora, po wymianę układu chłodzenia na inny. Jakie rezultaty otrzymaliśmy i czy można w prosty sposób polepszyć działanie referencyjnego Radeona RX 5700 XT? Odpowiedź znajdziecie w artykule.

Spis treści

Układ chłodzący powinien odprowadzić ciepło wydzielane podczas długotrwałego obciążenia procesora graficznego na tyle sprawnie, aby nie zadziałały mechanizmy ograniczające wydajność chipa. Utrudnieniem jest oczywiście osiągnięcie akceptowalnej kultury pracy, a więc głośności pracy wentylatora. W przypadku AMD referencyjne wersje kart graficznych mają zazwyczaj bardzo prosty układ chłodzenia, dwuslotowy z wentylatorem promieniowym potocznie zwanym "turbinką". Pierwszy raz zastosowano je w modelach ATI Radeon HD 4xxx. O ile są one zwykle wydajne, to sporo do życzenia pozostawia kultura pracy. 

AMD Radeon RX 5700 XT — budowa układu chłodzącego

Najnowsza karta graficzna AMD wykorzystuje bardzo dobrze znany system chłodzenia, tak zwany blower.  Składa się on z czterech podstawowych części: aluminiowego radiatora z komorą parową w podstawie, 70-milimetrowego wentylatora promieniowego, aluminiowej płyty na spodzie, która odbiera ciepło z sekcji zasilającej oraz z modułów pamięci i wierzchniej pokrywy, która tworzy dukt powietrzny kierujący strumień powietrza na radiator.

Moduły pamięci i sekcja zasilająca stykają się z aluminiowym radiatorem poprzez milimetrowej grubości termopady, które pomagają w odprowadzaniu nadmiaru ciepła z wyżej wymienionych komponentów. Niestety termopad zastosowano również pomiędzy procesorem graficznym i radiatorem. Oczywiście nie jest to klasyczny termopad, ten sprawia wrażenie przeciętnego jakościowo materiału, można zauważyć w nim metaliczną strukturę. 

Pomiar temperatur — Temperatura rdzenia, modułów pamięci oraz hotspot

Temperatura pracy układu graficznego to jeden z najważniejszych czynników wpływających na wydajność karty graficznej. Jeśli jest ona za wysoka, to możemy liczyć na spadek wydajności, a jeśli jest niska, to teoretycznie powinniśmy zaobserwować wzrost wydajności. Do określenia czy temperatura jest odpowiednia, wykorzystywana jest zamontowana wewnątrz chipa grupa sensorów. Zazwyczaj wartości wyświetlane przez aplikacje monitorujące stan pracy karty wykorzystują skalkulowaną wartość ─ nie wiemy, z którego czujnika jest ona odczytana.  

Wiemy, że w przypadku modelu AMD Radeon RX 5700 XT czujników jest przynajmniej kilka. W popularnych programach monitorujących (GPU-Z, HWiNFO) możemy zobaczyć, że poza standardowym odczytem temperatury rdzenia, mamy też pozycję GPU hotspot. Parametr ten jest najwyższą zanotowaną w danym momencie pomiaru wartością temperatury wewnątrz rdzenia GPU ze wszystkich czujników, które znajdują się w GPU. AMD w swoich materiałach podaje, że wartość hotspot może przekraczać nawet 110 stopni Celsjusza i taka temperatura jest dozwolona. Podczas testu parametr ten osiągał maksymalną wartość 113 stopni Celsjusza, przy częstotliwości taktowania rdzenia wynoszącej 1820 MHz (obiecywany przez AMD boost powinien wynieść 1905 MHz). 

Na stabilną pracę całego układu graficznego wpływ mają oczywiście temperatury modułów pamięci, w naszych pomiarach ich temperatura dochodziła do 95 stopni Celsjusza i uznajemy tę wartość za graniczną.

Referencyjny układ chłodzący ─ jak czytać charakterystykę

Aby sprawdzić, jak działa referencyjna konstrukcja z układem AMD Radeon RX 5700 XT, postanowiliśmy wykreślić ch-kę pracy układu chłodzącego. Możemy na niej sprawdzić zależność prędkości obrotowej od temperatury GPU i głośności. Na wykresie oznaczono punkt pracy układu regulacji prędkości obrotowej przy pełnym obciążeniu karty. Zmieniając prędkość obrotową, możemy go przesuwać na charakterystyce, osiągając w ten sposób lepsze właściwości odprowadzania energii lub kulturę pracy. 

 Charakterystyka referencyjnego układu chłodzenia Radeon'a RX 5700 XT

W dalszej części artykułu znajdziecie proste modyfikacje, które zmieniają warunki pracy karty graficznej. W większości wypadków wiążą się one z demontażem układu chłodzącego, co pociąga za sobą możliwość utraty gwarancji na kartę graficzną. Montaż schładzacza na odsłoniętym rdzeniu jest także niebezpieczna, zalecamy ostrożność. Wszystkie modyfikacje wykonujecie na własną odpowiedzialność. 

Strona:
mesjansZobacz profil
Poziom ostrzeżenia: 0%
mesjans2019.10.01, 17:54
32#1
Tego nie rozumiem, konkurują z nvidią a dają tak beznadziejną pastę która producenta prawie nic nie kosztuje.
Makavcio2Zobacz profil
Poziom ostrzeżenia: 0%
Makavcio22019.10.01, 18:20
-10#2
Panie Piotrze... Proszę oddać pierwszy akapit do sprawdzenia komuś, kto włada językiem polskim... Bądźmy poważni...

Wrócę przeczytać jutro, jak już będzie po polsku.
MGRIMARZobacz profil
Poziom ostrzeżenia: 0%
MGRIMAR2019.10.01, 19:03
-10#3
Makavcio2 @ 2019.10.01 18:20  Post: 1218848
Panie Piotrze... Proszę oddać pierwszy akapit do sprawdzenia komuś, kto włada językiem polskim... Bądźmy poważni...

Wrócę przeczytać jutro, jak już będzie po polsku.

Bo to pod dyktando x-kom pisane było. Cały tekst wymaga wielu poprawek.
KituZobacz profil
Poziom ostrzeżenia: 0%
Kitu2019.10.01, 19:43
-5#4
MGRIMAR @ 2019.10.01 19:03  Post: 1218852
Makavcio2 @ 2019.10.01 18:20  Post: 1218848
Panie Piotrze... Proszę oddać pierwszy akapit do sprawdzenia komuś, kto włada językiem polskim... Bądźmy poważni...

Wrócę przeczytać jutro, jak już będzie po polsku.

Bo to pod dyktando x-kom pisane było. Cały tekst wymaga wielu poprawek.

Więc mówisz, że panowie od newsów piszą swoje 'przeczytacie w dalszej części artykułu' pod dyktando skąpca? Tekst kompletnie z tyłka. A to, że błąd co akapit-dwa ('na, który' - litości!) to chyba jakiś nieśmieszny żart ze strony autora.
ingvarr100thZobacz profil
Poziom ostrzeżenia: 0%
ingvarr100th2019.10.01, 19:53
-13#5
GPU jak i artykuł - mem
Glut251Zobacz profil
Poziom ostrzeżenia: 0%
Glut2512019.10.01, 20:47
Praktycznie w każdym wariancie musiała być wymiana pasty, to dlaczego w pierwszym wariancie nie sprawdziliście co byłoby, gdyby jeszcze zmienić paste.
helfireZobacz profil
Poziom ostrzeżenia: 0%
helfire2019.10.01, 21:14
-18#7
Serio? O czym to ma być artykuł? Sprzętu zabrakło do testów? Schładzacz od procesora na GPU? Może jeszcze kaloryfer domowy zamontujcie albo chłodnice od łady
petertechZobacz profil
Poziom ostrzeżenia: 0%
petertech2019.10.01, 21:21
-7#8
xkom i Noctua sponsorem testu ;)
amsztelZobacz profil
Poziom ostrzeżenia: 0%
amsztel2019.10.01, 21:31
-11#9
'Spróbowaliśmy wszystkich tanich i trochę droższych sposobów na polepszenie warunków pracy tego GPU, no może poza 'wodowaniem karty graficznej' i chłodzeniem ciekłym azotem. Tego typu próby są jednak przeznaczone na całkiem inne okoliczności.' - Szkoda, bo to jedyne co by mnie zainteresowalo ;/
DrW2019.10.01, 22:15
31#10
A mi się bardzo artykuł podobał. Dogłębny i niecodzienny. Jedyne co mnie zawiodło, to jego rezultat.

Naprawdę, AMD? Wszystkim, co było potrzebne do zapobiegnięcia temperaturom 110st.C, było użycie lepszej pasty termoprzewodzącej? Noż kurde, bądź tu człowieku poważny...
Zaloguj się, by móc komentować
1