Test płyt głównych X79 – podkręcanie, fakty i mity

Płyty ASRock – BIOS i podkręcanie

Interfejs UEFI w płytach ASRocka jest bardzo przejrzysty i przyjemny w obsłudze. Struktura menu przypomina dobrze wszystkim znane BIOS-y działające jeszcze w trybie tekstowym. W obu modelach, Extreme9 i Extreme4-M, wygląda to tak samo i zestaw opcji jest ten sam (oczywiście oprócz konfiguracji akcesoriów, której nie ma w tańszym modelu).

Najbardziej efektowną funkcją jest zdjęcie płyty, na którym można klikać na najważniejsze porty, żeby zobaczyć, czym są obsadzone. Przydaje się to szczególnie w przypadku dysków SATA i modułów pamięci USB – można bez schylania się pod biurko sprawdzić, do którego portu podłączone są poszczególne urządzenia.

Podkręcanie jest w miarę proste. W BIOS-ie znalazło się kilka gotowych grup ustawień odpowiadających podkręceniu do 4,0–5,2 GHz (w krokach co 200 MHz). Ustawienia napięć w tych profilach są dość ostrożne – do 4,4 GHz powinny umożliwić podkręcenie niemal każdego procesora, ale przy 4,6 GHz nasz egzemplarz wymagał już ręcznego zwiększenia napięcia. Profile są dobrym punktem wyjścia nawet dla tych, którzy chcą wszystko ustawić ręcznie – wystarczają do wstępnych testów stabilności, po których można zacząć na przykład optymalizować napięcia zasilania.

Nie ma możliwości ręcznej regulacji mnożnika zegara referencyjnego: ten przełącza się automatycznie na ×1,25, jeśli ustawi się od 112 MHz do 139 MHz, i na ×1,66, jeśli będzie to więcej niż 139 MHz. Przy chłodzeniu powietrznym udało nam się osiągnąć na obu płytach 132 MHz, co aż nadto wystarcza do wyczerpania potencjału podkręcania jedynego Sandy Bridge E z zablokowanym mnożnikiem.

Jednym z najważniejszych ustawień jest Load-Line Calibration, czyli różnica między napięciem zasilającym procesor w spoczynku a napięciem w obciążeniu. Powyżej 4,5 GHz często opłaca się ją zmniejszyć. Odpowiednia opcja w BIOS-ie jest bardzo przejrzyście opisana (patrz ilustracja 5.).

 

Nawet miłośnicy ekstremalnego podkręcania nie powinni narzekać na niedobór opcji w BIOS-ie. W jednej z jego ostatnich wersji poprawiono błąd polegający na zmniejszaniu się mnożnika do ×12 niezależnie od ustawionej wartości, gdy temperatura procesora była niższa niż mniej więcej –15 stopni. Obie płyty ASRocka nie mają żadnego przełącznika ani opcji w BIOS-ie, które pozwoliłyby poprawnie uruchomić płytę w bardzo niskiej temperaturze, ale w testach z wykorzystaniem agregatu chłodniczego (około –45°C) nie natknęliśmy się na żadne problemy.

Przy użyciu Extreme9 bez trudu osiągnęliśmy taktowanie 4699 MHz (127 MHz × 37). Napięcie procesora trzeba było ustawić na stałe – nie spadało w stanie spoczynku. Ten wynik udało się powtórzyć z użyciem tańszej Extreme4-M, ale trzeba było nieco lepiej schłodzić układ (maksymalnie zwiększyć prędkość obrotową wentylatorów). Ten mikro-ATX nie wyłącza całkowicie zabezpieczenia przeciwtemperaturowego procesora, które spowalnia taktowanie o 200–300 MHz podczas obciążenia.