Oprogramowanie
Artykuł
Robert Multan, Poniedziałek, 11 kwietnia 2011, 22:10

Powłoka

Ważnym elementem wszystkich systemów z rodziny Linux jest powłoka systemowa (ang. shell). Na początku historii komputerów, w latach 60., korzystanie z powłoki było jedną z najczęściej stosowanych metod (a często jedyną) interakcji z nimi. Choć w dobie graficznego interfejsu użytkownika powłoka jest już nieco zapomniana, wciąż wielu użytkowników nie wyobraża sobie pracy bez niej. Prędzej czy później każdy użytkownik Linuksa powinien się z nią zapoznać.

Powłoka jest podstawowym interfejsem, pełniącym rolę pośrednika pomiędzy systemem operacyjnym a użytkownikiem, przyjmującym jego polecenia i zwracającym ewentualny wynik ich wykonania. Korzystanie z powłoki w praktyce jest bardzo wydajne, choć wymaga znajomości pewnych poleceń i parametrów. Przykładem niech będzie wykonanie zrzutu ekranu: zamiast czekać na załadowanie odpowiedniej aplikacji i ustawiać wybrane parametry za pośrednictwem graficznego interfejsu, wystarczy wydać polecenie import -w root /ścieżka/plik.png. Prawda, że proste?

Na przestrzeni lat powstało całe mnóstwo różnych powłok do systemów uniksowych, między innymi zsh, csh, sh i najbardziej znana bash. Mają element wspólny, czyli kompatybilność ze standardem POSIX, poza tym potrafią się różnić między sobą dość znacznie, na przykład Scsh jako jedyny obsługuje arytmetykę zmiennoprzecinkową i notację naukową, ash zaś nie ma obsługi wyrażeń regularnych. Chociaż wybór jest naprawdę duży, to początkujący użytkownik powinien pozostać przy standardowej powłoce dystrybucji, którą z dużym prawdopodobieństwem będzie właśnie bash.

Korzystając z powłoki, warto pamiętać o dwóch rzeczach. Po pierwsze, zwykle pod klawiszem Tab znajduje się funkcja autouzupełniania nazw poleceń, plików czy ścieżek, znacznie usprawniająca poruszanie się po systemie. Nie mniej istotne jest polecenie man, dzięki któremu można wyświetlić pełną instrukcję obsługi dla wybranej aplikacji czy polecenia systemowego. W razie wątpliwości co do użycia jakiegokolwiek polecenia rzut oka na instrukcję powinien je rozwiać.

Zwykle użytkownik Linuksa ma dostęp do sześciu samodzielnych kopii powłoki, pomiędzy którymi może się przełączać, korzystając z kombinacji klawiszy Ctrl + Alt + F1–F6, przy czym kolejne numery odpowiadają uruchomionym środowiskom graficznym. Jednak w dobie rozbudowanych interfejsów użytkownika rzadkością jest korzystanie bezpośrednio z powłoki. Zwykle używa się do tego nakładki dostarczanej wraz ze środowiskiem graficznym (np. konsoli w przypadku KDE), która umożliwia zmianę wyglądu konsoli czy otwieranie dowolnie wielu kopii powłoki.

Jedną z największych zalet znajomości poleceń powłoki jest niewątpliwie możliwość skorzystania z serwera SSH (pakiet openSSH znajduje się w repozytorium każdej dystrybucji), dzięki któremu – jeśli ma się publiczny adres IP – można uzyskać dostęp do systemu praktycznie z każdego miejsca, w którym jest internet. Co więcej, dzięki aplikacjom obsługującym protokół SCP (takim, jak WinSCP i Total Commander z odpowiednią wtyczką w systemach Microsoft Windows oraz Midnight Commander w Linuksach) możliwe jest nie tylko zdalne podłączenie się do powłoki, ale również korzystanie z wszystkich plików dostępnych z poziomu systemu operacyjnego.

Ocena artykułu:
Ocen: 27
Zaloguj się, by móc oceniać
Facebook
Ostatnio komentowane