Wyniki testów
Ponieważ APlus-Case EL Diablo jest drugą obudową, którą przetestowaliśmy pod kątem wentylacji, to na wykresach znajdzie się również Cooler Master ATCS 840. Czytelnik powinien pamiętać, że ta druga konstrukcja nie była wyposażona w żaden kontroler, a zatem jej fabryczny system wentylacji działał na maksymalnych obrotach. Z drugiej strony w środku było wtedy kilka nieobsadzonych otworów wentylacyjnych.
W trakcie testów zasilacz był zamontowany w pozycji standardowej, wentylatorem u dołu. Nie należy zatem zapominać, że miał on swoją rolę w wymianie powietrza w okolicy radiatorów chłodzących komponenty. Nie testowaliśmy EL Diablo z wykorzystaniem wentylatorów Noctua, gdyż obudowa pozwala na zamontowanie tylko jednego takiego urządzenia.
Temperatura otoczenia w czasie testów wynosiła 22 stopnie Celsjusza. Błąd pomiarowy został oszacowany na 1 stopień.
Schładzacz procesora naszej platformy testowej okazał się bardzo wrażliwy na wszelki dodatkowy ruch powietrza w okolicy. Ponieważ mieścił się on dokładnie pod bocznym, wielkim wentylatorem EL Diablo, to wyniki zostały zniekształcone. Bardziej obrazują one bowiem potencjał schładzacza procesora niż systemu wentylacji. Wentylator dmucha bezpośrednio na radiator.
Czytelników zaniepokojonych wskazaniami niższymi niż temperatura otoczenia recenzent prosi o zwrócenie uwagi na punkt drugi założeń metodologicznych.
Dwa powyższe wykresy wydają się najważniejsze ze wszystkich, bo opisują to, co się dzieje, gdy wentylator obudowy nie dmucha bezpośrednio na chłodzony element. Schładzacz karty graficznej znalazł się bowiem poza światłem bocznego wentylatora EL Diablo. W konsekwencji odnotowaliśmy na nim temperatury znacznie wyższe niż w ATCS 840, której przecież fabrycznie nie uzbrojono w żaden nadmuch w okolicy kart rozszerzeń. Siłą tej konstrukcji był jednak właśnie uporządkowany system wentylacyjny, który tu dał o sobie znać najdobitniej.
Mostek północny to następny element chłodzony radiatorami umieszczonymi dokładnie pod bocznym wentylatorem EL Diablo. Wyniki zatem nie opisują faktycznego potencjału systemu wentylacji obudowy.
Tutaj można mówić o pewnej niespodziance, bo Cooler Master ATCS 840 wydawał się w teorii lepiej rozwiązywać problem schładzania dysków. W EL Diablo strumień powietrza pracującego z pełną prędkością frontowego wentylatora 250 (tj. 180) mm okazuje się jednak skuteczniejszy pomimo przyblokowania go stalową ścianką – a może właśnie dzięki temu? Trudno jednak stwierdzić, jaka byłaby kolejność w stawce, gdyby napędów było więcej.
I choć ukute przez APlus-Case hasło, według którego EL Diablo zapewnia co najmniej równie dobre chłodzenie jak układy wodne, raczej nie ma racji bytu, to powyższe wyniki budzą pewną wątpliwość.
Czemu dobre wyniki pomiarów temperatury na niektórych podzespołach nie są reprezentatywne? W końcu nie liczy się teoretyczna wydajność systemu wentylacji obudowy, ale właśnie temperatura we wrażliwych miejscach komputera. Dla Czytelnika i potencjalnego nabywcy nie musi być ważne, czy osiągana jest ona za sprawą przemyślanego i skutecznego układu chłodzenia czy przez zwykłe dmuchanie na te elementy.
Podejście, choć słuszne, ma jednak pewne wady. Jedną z nich widać na poniższym zdjęciu:
Nam nie udało się zmieścić tego giganta w środku, bo zawadzał o schładzacz procesora. Test musiał odbyć się zatem w takich warunkach, jakie widać na zdjęciu. Taki wentylator, jeśli jest umieszczony w środku obudowy, wyraźnie zmniejsza ilość wolnego miejsca (patrz wartość α w tabelce na następnej stronie). Niedogodność jednak nie jest duża – w wielu obudowach takie wentylatory są montowane od zewnątrz.
Innym, znacznie istotniejszym problemem jest chłodzenie elementów, które nie znajdą się w świetle tego dużego bocznego wentylatora. Przeprowadzone testy wykazały, że komponenty te mogą mieć warunki pracy gorsze nawet niż w standardowych i ciasnych obudowach Midi Tower (sic!). Poza tym taki wentylator wymaga dopracowanego systemu wentylacji, by był skuteczny. Na wierzchu EL Diablo umieszczono dodatkowy tandem wentylatorów, ale wiele obudów jest ich pozbawionych. Warto na to zwracać uwagę. Również schładzacze powinny mieć dostosowaną do bocznego nadmuchu konstrukcję. W końcu najpoważniejszym problemem, jaki trapi nie tylko EL Diablo, ale i przytłaczającą większość wentylowanych w ten sposób obudów, jest brak filtrów przeciwkurzowych. Boczne wentylatory pompują do środka znaczne ilości powietrza, a z nim – kurzu, więc tym bardziej potrzeba bariery przeciwkurzowej – a nie mniej, jak może myśli wielu producentów. Ostatecznie o tym, jak wiele na powyższych wykresach wart jest jasnożółty pasek, rozstrzyga wykres natężenia dźwięku:
Tło to 36,8 dBA.
Dobre temperatury osiągnięte na niektórych podzespołach zostały, jak widać, okupione dużą głośnością. Nie jest to jeszcze żaden dramat, ale dłuższe siedzenie przy tak wentylującym się komputerze może być uciążliwe. Warto też raz jeszcze przestudiować wykresy temperatur, mając na uwadze długość jasnożółtego i fioletowego paska wykresu: 46,9 wobec 39 dBA. Z drugiej strony EL Diablo naprawdę imponuje po ograniczeniu obrotów wszystkich wentylatorów do minimum. Ledwo 0,5 dBA ponad tło to wynik wręcz znakomity, jak na fabryczną konfigurację. Zastanawiające jest też to, że różnica między tymi wartościami w przypadku elementów umieszczonych w świetle bocznego wentylatora 290 mm jest ogromna, a praktycznie nie ma jej na karcie graficznej, która znalazła się poza światłem wentylatora. Potwierdza to tezę, że to nie system wentylacyjny odgrywa tu zasadniczą rolę, ale pojedyncze wentylatory, które jakby zastępują te montowane bezpośrednio na radiatorach schładzaczy.
Warto dodać, że w naszej platformie zysk z bezpośredniego nadmuchu wydaje się bardzo duży tylko dlatego, że komponenty są chłodzone przez duże, często pasywne schładzacze. A te – jak wspomnieliśmy, omawiając metody – reagują bardzo silnie na każdą zmianę warunków pracy. Elementy komputera, których schładzacze są przeznaczone do współdziałania z wentylatorem, jak referencyjne systemy chłodzenia kart graficznych, popularny Thermalright Ultra 120 lub Pentagram Freezone HP-120 AlCu Karakorum – zareagowałyby znacznie słabiej.