artykuły

Zarys historii nośników informacji. Część pierwsza: wczoraj

Na początku były kółka zębate

39
14 czerwca 2008, 11:13 Andrzej Urbankowski

Wczoraj

Informatyka niezmiennie kojarzy się z komputerami, a te z elektroniką. Nie jest to do końca prawda, gdyż powstały komputery mechaniczne. Oczywiście nie mam tu na myśli zwykłych liczydeł, które umożliwiają jednoczesne wykonywanie obliczeń i przechowywanie informacji, ale mało znaną maszynę różnicową Babbage'a, będącą właściwie kalkulatorem. Ten niebywale (i wszechstronnie) utalentowany człowiek obmyślił ją w 1882 roku. Poniższe fotografie dają pojęcie o precyzji, jakiej wymagało wykonanie maszyny.

Maszyna została odtworzona z początkiem lat 90. ściśle według jego projektu. Uzyskane wyniki potwierdziły całkowicie koncepcję wynalazcy, a dokładność obliczeń wynosiła 31 cyfr, co znacznie przekracza możliwości współczesnych kieszonkowych kalkulatorów. Niestety, wyniki były wprawdzie bardzo dokładne, ale otrzymywało się je dzięki długotrwałemu kręceniu korbą! Opracowana również przez Babbage'a maszyna analityczna, która była w zamyśle autora prawdziwym komputerem (dane miały być do niej wprowadzane na perforowanych kartach wykonanych z blachy cynkowej), nigdy nie została, niestety, wykonana, jednak jej założenia teoretyczne zostały wykorzystane m.in. przez Johna von Neumanna do opracowania teoretycznych podstaw konstrukcji komputerów. John von Neumann był jednym z twórców komputera ENIAC.

Wróćmy do komputerów. Oczywiście zacznę od pierwszego w pełni elektronicznego komputera, którym był powstały w latach 1943–1945 amerykański ENIAC (ang. Electronic Numerical Integrator and Computer). Wprawdzie teoretycznie biorąc, angielskie maszyny typu Colossus powinny dzierżyć palmę pierwszeństwa, były jednak utajnione, dlatego powszechnie uznaje się, że to ENIAC rozpoczął erę postępu w rozwoju techniki obliczeniowej. ENIAC ważył 30 ton, nie miał pamięci operacyjnej i działało w nim prawie 19 000 lamp elektronowych. Był też o wiele szybszy od maszyn Colossus.


Wymiana uszkodzonej lampy w komputerze ENIAC

2