Podsumowanie

Chipsety z serii 9 nieco rozczarowują funkcjonalnością, głównie ze względu na brak bezpośredniej obsługi USB 3.0 oraz PCI Express 3.0. Nieobecność tej drugiej techniki jest zrozumiała, bo przecież na rynek ta seria trafiła ponad pół roku temu, kiedy nawet wprowadzenie nieoficjalnej obsługi raczej nie było możliwe. Inaczej jest w przypadku USB 3.0, tym bardziej że zapewnił je tani mostek A75 do procesorów Llano. Producenci płyt znów zostali zmuszeni do stosowania zewnętrznych kontrolerów, co zwiększyło koszt produkcji i skomplikowało konstrukcję płyt. A na tym tracą klienci – po prostu płyty są droższe.

Cieszy to, że SLI oficjalnie powróciło do procesorów AMD. Nie trzeba już stosować modyfikowanych sterowników czy innych zabiegów, by móc skorzystać nawet z czterech kart GeForce. 

Jakość płyt opartych na chipsetach AMD serii 900 jest bardzo różna. I nie mówimy tutaj nawet o podkręcaniu, a o bardziej podstawowych kwestiach, takich jak poprawność funkcjonowania Turbo Core w najnowszym BIOS-ie (Gigabyte) czy stabilność działania. Jeśli chodzi o tę drugą, bardzo niemiło zaskoczyła nas płyta MSI 970A-G46, która po prostu potrafiła się zawiesić. Nie wiemy, czy jest to wina wadliwego BIOS-u, czy niewystarczającego chłodzenia mostka północnego, w każdym razie niski radiator osiągnął aż 80 stopni po dłuższym użytkowaniu. To raczej niewybaczalne w dzisiejszych czasach. 

W oczy rzuca się wręcz kiepskie wyposażenie płyt AM3+ z chipsetami 990FX. Nawet w droższych modelach podwójny LAN nie jest standardem, trudno też o tak prozaiczne dodatki, jak moduł Bluetooth czy karta Wi-Fi, a o lepszych układach dźwiękowych niż kodek Realteka możemy tylko pomarzyć. Płyta Asusa z serii ROG do podstawki LGA2011 miała ciekawy dodatek: OC Key, którego nie znajdziecie w drogiej płycie do procesorów AMD. Czyżby projektanci lekceważyli ten rynek? Dlaczego? Tego nie wiemy.

Zaskoczyło nas także to, że producenci nie radzą sobie z tak prozaiczną funkcją jak Loadline Calibration, mającą zapewnić stabilne napięcie zasilające procesora niezależnie od obciążenia prądowego. Podczas podkręcania w przypadku większości płyt musieliśmy znacznie zawyżać napięcie zasilania procesora, by w obciążeniu wynosiło ono założone 1,46 V. Pod tym względem jedyną bezproblemową konstrukcją była Crosshair V Formula Asusa, przy czym jakość wykonania i możliwości podkręcania sprawiły, że przyznaliśmy jej wyróżnienie Power.

dla płyty Asus Crosshair V Formula

Dobrymi możliwościami podkręcania – choć nie aż tak dobrymi jak Crosshair V Formula – wykazał się model ASRock Fatal1ty Professional 990FX. Bogate wyposażenie oraz solidny układ chłodzenia ponownie skłoniły nas do przyznania nagrody Power.

dla płyty ASRock Fatal1ty Professional 990FX

Jednak oba nagrodzone modele należą do tych droższych i zapewne wiele osób będzie zainteresowanych tańszą płytą do procesora FX z serii 4000 lub 6000. Mamy tu na myśłi głównie konstrukcje oparte na AMD 970, ale także... starszych chipsetach. Gigabyte 78LMT-S2P, mimo że kosztuje niespełna 200 zł, umie obsłużyć procesory AMD FX, choć o podkręcaniu najmocniejszych wersji należy zapomnieć. Jednak do pracy w standardowych ustawieniach jest to sensowny wybór, ponadto wbudowany w AMD 760G układ grafiki zapewnia podstawową funkcjonalność.

Wracając do płyt z chipsetami AMD 970, musimy przyznać, że mamy mieszane uczucia. Z jednej strony nie są one droższe od poprzedniej generacji z chipsetami AMD 870, a z drugiej nie oferują nic więcej. Na dodatek kosztują niewiele mniej niż oparte na chipsecie 990X. I tutaj ciekawą propozycją jest Gigabyte 990XA-UD3. Płyta niewiele droższa od dziewięćsetsiedemdziesiątek zapewnia bardzo przyzwoity potencjał podkręcania i jest dobrze wyposażona. Za atrakcyjny stosunek możliwości do ceny przyznajemy rekomendację.

dla płyty Gigabyte 990XA-UD3

Więcej rekomendacji nie będzie, co nie oznacza, że w teście nie było więcej interesujących produktów. Jeśli ktoś ma bardzo duże wymagania co do poboru energii w stanie bezczynności, może zainteresować się czołowym modelem firmy MSI, 990FXA-GD80, który sprawuje się pod tym względem ponadprzeciętnie. Ale to nieco za mało, aby go stawiać ponad rywalami.  

Spodobał nam się port IDE w 990FX Extreme4 ASRocka. Kto ma starszy napęd optyczny lub dysk twardy, ten ma zdecydowanie ułatwiony wybór. 

Także płyta firmy Sapphire wygląda dobrze i jest dość bogato wyposażona. Jako jedyna w tym teście miała dołączony moduł Bluetooth. Mały dodatek, a cieszy.

ASRock 970 Extreme4

Zalety

• Wysokiej klasy komponenty
• Dobrej jakości kodek audio
• Przyciski zasilania oraz resetowania
• Przystępna cena
• Wyświetlacz kodów POST
• SLI

Wady

• Słaba sekcja zasilająca procesor, ograniczająca możliwości podkręcania
• Problemy z podkręceniem pamięci do trybu DDR3-1866

Cena (z VAT):
375 zł

Do testów dostarczył:
ASRock (http://www.asrock.com/)

ASRock 990FX Extreme4

Zalety

• Wysokiej klasy komponenty
• Dobrej jakości kodek audio
• Przyciski zasilania oraz resetowania
• Wyświetlacz kodów POST
• Dobre wyposażenie
• Dołączony wentylator na sekcję zasilania (którego nie trzeba użyć)

Wady

• Problemy z podkręceniem pamięci do trybu DDR3-1866
• Zaniżone napięcie zasilania procesora
• Spadek napięcia zasilania procesora w obciążeniu

Cena (z VAT):
650 zł

Do testów dostarczył:
ASRock (http://www.asrock.com/)

ASRock Fatal1ty 990FX Professional

Zalety

• Najwyższej klasy komponenty
• Dobrej jakości kodek audio
• Przyciski zasilania oraz resetowania
• Mocna sekcja zasilania procesora 12 + 2
• Dobre wyposażenie
• Wyświetlacz kodów POST

Wady

• Zaniżone napięcie zasilania procesora
• Spadek napięcia zasilania procesora w obciążeniu
• Problemy z podkręceniem pamięci do trybu DDR3-1866

Cena (z VAT):
770 zł

Do testów dostarczył:
ASRock (http://www.asrock.com/)

Asus Crosshair V Formula

Zalety

• Najwyższej klasy komponenty
• Dobrej jakości kodek audio
• Licencja X-Fi MB
• Przyciski zasilania oraz resetowania

Wady

• Cena (cóż, jakość kosztuje...)
• Jak na tę klasę – ubogie wyposażenie

Cena (z VAT):
1059 zł

Do testów dostarczył:
Asus (http://pl.asus.com/)

Asus M5A97 EVO

Zalety

• Wysokiej klasy komponenty
• Dobrej jakości kodek audio
• Bardzo solidne chłodzenie mostka północnego

Wady

• Nieco za wysoka cena
• Lekko zaniżone napięcie zasilania procesora
• Spadek napięcia zasilania procesora w obciążeniu

Cena (z VAT):
449 zł

Do testów dostarczył:
Asus (http://pl.asus.com/)

Asus Sabertooth 990FX

Zalety

• Wysokiej klasy komponenty
• Dobrej jakości kodek audio
• Solidne chodzenie mostków z wykorzystaniem elementów ceramicznych

Wady

• Problemy z uzyskaniem idealnie stabilnego napięcia zasilania procesora

Cena (z VAT):
619 zł

Do testów dostarczył:
Asus (http://pl.asus.com/)

Gigabyte 78LMT-S2P

Zalety

• Wysokiej klasy komponenty
• Dobrej jakości kodek audio
• Zintegrowana karta graficzna zapewniająca podstawową funkcjonalność
• Płyta do AMD FX za niecałe 200 zł!
• Rozbudowany, jak na tę klasę płyt, BIOS

Wady

• Nie zadowoli w pełni wymagających użytkowników
• Opcja podkręcania najmocniejszych procesorów FX to raczej tylko ciekawostka
• Problemy z działaniem Turbo Core
• Brak radiatora na tranzystorach zasilających procesor

Cena (z VAT):
171 zł

Do testów dostarczył:
Gigabyte (http://www.gigabyte.pl/)

Gigabyte 970A-UD3

Zalety

• Wysokiej klasy komponenty
• Dobrej jakości kodek audio
• SLI

Wady

• Bardzo liche mocowanie radiatora na sekcji zasilającej procesor
• Lekko zaniżone napięcie zasilania procesora
• Spadek napięcia zasilania procesora w obciążeniu

Cena (z VAT):
372 zł

Do testów dostarczył:
Gigabyte (http://www.gigabyte.pl/)

Gigabyte 990XA-UD3

Zalety

• Wysokiej klasy komponenty
• Dobrej jakości kodek audio
• SLI

Wady

• Bardzo liche mocowanie radiatora na sekcji zasilającej procesor
• Lekko zaniżone napięcie zasilania procesora
• Spadek napięcia zasilania procesora w obciążeniu

Cena (z VAT):
410 zł

Do testów dostarczył:
Gigabyte (http://www.gigabyte.pl/)

Gigabyte 990FXA-UD5

Zalety

• Wysokiej klasy komponenty
• Dobrej jakości kodek audio
• Bardzo solidne chłodzenie mostków oraz sekcji zasilającej procesor

Wady

• Bardzo zaniżone napięcie zasilania procesora (o 0,1 V!)
• Bardzo duży spadek napięcia zasilania procesora w obciążeniu (o 0,1 V !)
• Jak na tę klasę – ubogie wyposażenie

Cena (z VAT):
713 zł

Do testów dostarczył:
Gigabyte (http://www.gigabyte.pl/)

Gigabyte 990FXA-UD7

Zalety

• Wysokiej klasy komponenty
• Dobrej jakości kodek audio
• Bardzo solidne chłodzenie mostków oraz sekcji zasilającej procesor
• Możliwość instalacji czterech kart grafiki z odstępem jednoslotowym (jedyna taka płyta na rynku)

Wady

• Bardzo zaniżone napięcie zasilania procesora (o 0,1 V!)
• Bardzo duży spadek napięcia zasilania procesora w obciążeniu (o 0,1 V!)
• Jak na tę klasę – ubogie wyposażenie
• Problemy z działaniem Turbo Core
• Nieco za wysoka cena

Cena (z VAT):
936 zł

Do testów dostarczył:
Gigabyte (http://www.gigabyte.pl/)

MSI 970A-G46

Zalety

• Dobrej jakości kodek audio
• Bardzo solidnie przykręcony układ chłodzenia mostków oraz sekcji zasilającej procesor
• Energooszczędna w spoczynku
• SLI
• Przystępna cena

Wady

• Toporne i wolne UEFI, zła implementacja obsługi myszy
• Lekko zaniżone napięcie zasilania procesora
• Spadek napięcia zasilania procesora w obciążeniu

Cena (z VAT):
370 zł

Do testów dostarczył:
MSI (http://pl.msi.com/)

MSI 990FXA-GD65

Zalety

• Bardzo solidnie przykręcony układ chłodzenia mostków oraz sekcji zasilającej procesor
• Dobrej jakości kodek audio
• Energooszczędna w spoczynku
• Wysokiej klasy komponenty

Wady

• Toporne i wolne UEFI, zła implementacja obsługi myszy
• Lekko zaniżone napięcie zasilania procesora
• Spadek napięcia zasilania procesora w obciążeniu
• Jak na tę klasę – ubogie wyposażenie

Cena (z VAT):
569 zł

Do testów dostarczył:
MSI (http://pl.msi.com/)

MSI 990FXA-GD80

Zalety

• Bardzo solidnie przykręcony układ chłodzenia mostków oraz sekcji zasilającej procesor
• Dobrej jakości kodek audio
• Najwyższej klasy komponenty
• Przyciski zasilania oraz resetowania
• Wyświetlacz kodów POST

Wady

• Toporne i wolne UEFI, zła implementacja obsługi myszy
• Lekko zaniżone napięcie zasilania procesora
• Spadek napięcia zasilania procesora w obciążeniu
• Jak na tę klasę – ubogie wyposażenie

Cena (z VAT):
699 zł

Do testów dostarczył:
MSI (http://pl.msi.com/)

Sapphire PureBlack 990FX

Zalety

• Bardzo solidny układ chłodzenia mostków oraz sekcji zasilającej procesor
• Wysokiej klasy komponenty
• Dobrej jakości kodek audio
• Przyciski zasilania oraz resetowania
• Wyświetlacz kodów POST
• Niezłe wyposażenie (Bluetooth) 

Wady

• Lekko zaniżone napięcie zasilania procesora
• Spadek napięcia zasilania procesora w obciążeniu
• Problemy z podkręceniem pamięci do trybu DDR3-1866

Cena (z VAT):
759 zł

Do testów dostarczył:
Sapphire (http://www.sapphiretech.com/)

Nasz partner fotograficzny.
Zdjęcia wykonano zestawem: Canon EOS 5D mk II plus Canon EF 100mm f/2.8L Macro IS USM