Ewolucja gracza, czyli subiektywne spojrzenie na maniaków gier komput... wideo

Przenieśmy się na chwilę do lat 90. – złotej ery produkcji pecetowych oraz gier w ogóle. Mógłbym odbyć dłuższą podróż w czasie, ale wydaje mi się, że w tym okresie wyklarowały się wszystkie klasyczne gatunki, a poszczególne tytuły trzymały dość wysoki poziom. Wtedy jeszcze nie istniał problem każuali, ponieważ w zasadzie wszyscy gracze byli równie hardkorowi. Gry były dość trudne i zazwyczaj nie oferowały zbyt dobrze napisanej instrukcji czy też pomocy wbudowanej bezpośrednio w program. Razem sprawiało to, że większość należało samodzielnie „rozpracować”. Pamiętam, ile tygodni pochłonęło mi opanowanie wszystkich skrótów klawiszowych w prostym przecież symulatorze lotu F-22 Total Air War. Nawet nie będę się rozpisywał o takich produkcjach, jak Falcon lub Flight Simulator. Dawniej było oczywiste, że fan bijatyk wkuwał na pamięć wszelkie kombosy, strateg przesiadywał długie godziny nad planszą pełną heksów, miłośnik wyścigów wyłączał wszelkie wspomagacze w Grand Prix, a maniak przygodówek kilka dni rozwiązywał zupełnie absurdalną zagadkę. Nawet stosunkowo proste gry FPP oraz platformówki nie były zbyt przystępne – wszystko przez dość skomplikowane mapy i plansze oraz wysoki poziom trudności. Nie da się ukryć, że tamte gry wymagały nauki, poświęcenia oraz dużej dozy wyobraźni. Później było trochę łatwiej, ponieważ sporo produkcji zawierało tzw. tutoriale, znane u nas jako samouczki. Zazwyczaj była to prosta misja lub pokaz slajdów, które miały wytłumaczyć, o co w grze chodzi. Teoretycznie był to dobry pomysł, ale zazwyczaj samouczek był przygotowany niechlujnie i zasadniczo różnił się od właściwej rozgrywki. Dość powiedzieć, że w nieistniejących już czasopismach branżowych bardzo często jeden akapit recenzji poświęcano na ocenę sposobu wyjaśnienia zasad rozgrywki.

F-22 Total Air War

Sony PlayStation

W tamtych czasach konsole zaistniały w świadomości polskiego gracza pod dwoma hasłami: Pegasus oraz PlayStation. Ten pierwszy jest już prawdziwą legendą i niech żałuje każdy, kto nigdy nie miał z nim do czynienia. Chińska podróbka, oferująca krótkie i trudne gry bez możliwości zapisu stanu gry... Prostota sterowania sprawiała, że przed pegasusem mógł usiąść prawie każdy. Ponieważ rozgrywka różniła się znacząco od tego, co można było uruchomić na komputerze, pececiarze nie toczyli piany na myśl o takich tytułach, jak Contra oraz Zelda. Zdecydowanie gorzej było po wprowadzeniu PlayStation. Maszynka Sony wdarła się na rynek i zaskoczyła wszystkich niesamowitą grafiką oraz grywalnością. Wściekali się fani innych konsol oraz… komputerowcy. Wielbiciele pecetów dalej mieli swoje strategie i symulatory, ale zazdrościli innych gatunków oraz zachwycającego 3D. W pewnym sensie PlayStation kontynuowała to, co pamiętaliśmy z Atari i Amigi – proste, ale piekielnie wciągające gry zręcznościowe. Tego na pecetach nie było.

Mimo że gry konsolowe sprzedawały się dobrze, wydawcy szybko wyczuli, że na niedopieszczonych komputerowcach też można zarobić. Pojawiły się pierwsze porty i większość z nich wywołała prawdziwą burzę z piorunami. Co z tego, że w końcu można było zagrać w upragnioną grę, jeśli jakość konwersji była bardzo kiepska? Liczne błędy, kosmiczne wymagania sprzętowe oraz abstrakcyjne sterowanie szybko zniechęcały do zakupu. Jednak najbardziej kontrowersyjny był… konsolowy system zapisu stanu gry. Ograniczenia kart pamięci sprawiały, że save’a można było wykonać tylko w ściśle określonych momentach. Zazwyczaj za pomocą dziwacznego menu, przeniesionego bezpośrednio z oryginału. Tego już było za wiele dla pecetowca, który pół swojej zabawy spędzał na naciskaniu kombinacji klawiszy F5 oraz F9. W dodatku bardzo szybko gry konsolowe stały się kozłem ofiarnym. Obwiniano je za zbytnie uproszczenia (tzw. konsolizację) i w konsekwencji śmierć bardziej wymagających gatunków. Wtedy nikt nie silił się na anglicyzmy w rodzaju „casual”, ale spora część graczy komputerowych traktowała swoich konsolowych braci jak typowych wiejskich głupków, uważając, że mózgi gotują się im zaraz po zobaczeniu pierwszego lepszego RTS-a lub klasycznego RPG-a.

Fallout 2