Intel Core i7-870, Core i7-860 i Core i5-750 – Nehalem pod każdą strzechą?

Platforma P55/LGA1156

Podstawowe informacje o nowej platformie przedstawiliśmy już w „rzucie oka” na płyty główne z podstawką LGA1156. Porównajmy budowę systemu komputerowego opartego na platformach: LGA775, LGA1156 i LGA1366:

Na diagramie przedstawiono blokowy schemat systemu LGA775. Centralnym punktem jest MCH (ang. Memory Controller Hub), czyli mostek północny P45. Procesor i mostek północny są połączone magistralą FSB (ang. Front Side Bus). Mostek zarządza wszystkimi zasobami komputera. To w nim znajduje się kontroler pamięci i kontroler złączy PCI Express – dane płynące do procesora i z procesora zawsze najpierw trafiają do mostka północnego. Układ MCH łączy się z mostkiem południowym przez łącze DMI (ang. Direct Media Interface), będące wyspecjalizowaną odmianą PCI Express. Mostek południowy kontroluje wszystkie urządzenia niewymagające ogromnej przepustowości między nimi a procesorem i pamięcią – kontrolery dysków, USB, sieci lokalnych itp.

Pojawienie się procesorów Core i7 przeznaczonych do podstawki LGA1366 przyniosło zmianę budowy całego systemu:

Kontroler pamięci, którego funkcje do tej pory spełniał układ MCH, przeniesiono do wnętrza procesora. Niepotrzebna dłużej magistrala FSB została zastąpiona łączem QPI (ang. QuickPath Interconnect), którego głównym zadaniem jest zapewnienie komunikacji między procesorami w systemach wieloprocesorowych i między procesorem a urządzeniami wejścia-wyjścia. Miejsce MCH zajął nowy układ IOH (ang. I/O Hub) – uboższy od MCH o kontroler pamięci, za to z łączem QPI. Podobnie jak w LGA775 IOH zawiera kontroler PCI Express i komunikuje się z mostkiem południowym przez łącze DMI.

Platforma LGA1156 to kolejny krok w kierunku uproszczenia płyty głównej i przeniesienia najbardziej krytycznych funkcji bliżej procesora:

Kontroler pamięci znajduje się w procesorze, podobnie jak w LGA1366. Kontroler PCI Express i DMI również został przeniesiony do wnętrza procesora. W systemie nie ma już magistrali QPI – nie jest już potrzebna. Część kontrolera PCI Express odpowiada za połączenie DMI z układem PCH (ang. Platform Controller Hub), który funkcjonalnie nie różni się zbytnio od mostków południowych w platformach LGA775 i LGA1366. Zmieniła się liczba poszczególnych złączy, ale zestaw funkcji pozostaje ten sam.

Przeniesienie kontrolera PCI Express do procesora zmienia nieco segmentację rynku płyt głównych i procesorów. Do tej pory płyty były podzielone funkcjonalnie według liczby złączy PCI Express. Chipsety Intel X38 i X48, przeznaczone na najwyższy segment rynku, miały po 32 pasy PCI Express, co umożliwiało konfigurację 2× PCI Express ×16, przydatną szczególnie w systemach z dwoma kartami graficznymi połączonymi w technice CrossFire. Chipsety P35 i P45 miały po 16 pasów PCI Express, co umożliwiało podłączenie jednej karty graficznej w trybie PCI Express ×16 lub dwóch kart, z których każda była połączona z mostkiem północnym przez PCI Express ×8 (co ustępowało wydajnością konfiguracji 2× PCI Express ×16). Zatem możliwości podłączenia wielu kart graficznych lub innych urządzeń, takich jak kontrolery RAID, zależały tylko od płyty głównej. Użytkownik, kupując płytę, decydował się na jakiś segment rynku, a do wybranego modelu mógł dokupić dowolny procesor – zarówno najtańszy dwurdzeniowy, ze zmniejszoną ilością pamięci podręcznej, jak i najpotężniejszy czterordzeniowiec.

Platformy LGA1366 i LGA1156 zmieniają tę sytuację. Kontroler PCI Express jest teraz powiązany z procesorem, a pośrednio – także z podstawką. Platforma LGA1366 zastępuje segment płyt głównych z chipsetem X38 i X48 – płyty z tą podstawką mają po 32 pasy PCI Express i umożliwiają stosowanie konfiguracji SLI i CrossFire przy pełnej przepustowości złączy PCI Express. Platforma LGA1156 z 16 pasami PCI Express zastępuje funkcjonalnie chipsety P35 i P55 i umożliwia wykorzystanie SLI lub CrossFire tylko w konfiguracji 2× PCI Express ×8. Zauważcie, że wybór procesora jest teraz związany z podsystemem graficznym, a żeby przejść do innej klasy funkcjonalnej, trzeba zmienić nie tylko płytę, ale i procesor.

Pozostałe konsekwencje takiej zmiany w platformie są ze wszech miar pożądane. Pozbycie się z płyt głównych prądożernego i kosztownego łącza QPI powinno zmniejszyć pobór mocy. Podobnie wyeliminowanie mostka północnego jako oddzielnego układu nie tylko obniży pobór mocy, ale i uprości budowę płyt głównych (miejmy nadzieję, że również obniży ich ceny).