Radeon HD 4890 kontra GeForce GTX 275 – pojedynek kart za tysiaka

Pojedynek GeForce'a GTX 260 Core 216 i Radeona HD 4870 nigdy nie został do końca rozstrzygnięty. Pod względem wydajności karty są do siebie bardzo zbliżone. Przejście na 55-nanometrowy proces technologiczny przyniosło GeForce'owi niższy pobór prądu, niższe temperatury pracy i cichszy wentylator, dzięki czemu propozycja NVIDII stała się trochę bardziej atrakcyjna niż odpowiadająca jej cenowo karta AMD. Teraz pojedynek przenosi się o szczebel wyżej. AMD wydało dzisiaj na świat Radeona HD 4890 – trochę szybszą wersję dobrze znanego Radeona HD 4870, a NVIDIA – członka rodziny GeForce o wdzięcznym imieniu GTX 275. Co nowego przynoszą te karty – pokazują dwie poniższe tabele.

Radeon HD 4890 jest szybszą wersją Radeona HD 4870. Na pierwszy rzut oka mogłoby się wydawać, że jest to po prostu podkręcona stara karta ze zmienioną nazwą. Jednak jest mały szczegół, który powoduje, że zaczyna to być wątpliwe: mało który Radeon HD 4870 mógł po podkręceniu działać stabilnie z zegarem 850 MHz przy wykorzystaniu referencyjnego układu chłodzenia. Na dodatek AMD podaje, że w praktyce dzisiaj mają premierę dwie karty: Radeon HD 4890 i HD 4890 OC. Podkreśla przy tym, że HD 4890 OC to nie jest karta podkręcona przez producentów, tylko inna wersja Radeona HD 4890, który jest... podkręcony. Brzmi to dziwnie i zajmuje trochę czasu zrozumienie, o co w tym chodzi. Krótko mówiąc, AMD zachęca swoich partnerów do sprzedawania kart z rdzeniem „tykającym” 900 milionów razy na sekundę lub więcej (nawet do 950 MHz). Wygląda na to, że AMD chce w ten sposób pokazać, co może nowy układ, i przy tym mieć bezpośredni wpływ na kształtowanie się cen szybszych wersji Radeona HD 4890. Mimo to wprowadza to lekkie zamieszanie. Możliwe też, że wersje OC karty są egzemplarzami wyselekcjonowanymi, na co wskazały po części nasze testy (o ile można wysuwać takie wnioski na podstawie dwóch egzemplarzy testowych).

Pierwsze nasze skojarzenie po zobaczeniu specyfikacji GeForce'a GTX 275: jest to połowa GeForce'a GTX 295. Nie jest to dalekie od prawdy. Karta ma 240 jednostek cieniowania, jak GTX 295 i GTX 285. Przy tym ma 448-bitową szynę pamięci, czyli taką, jak GTX 260 i GTX 295. Zegary taktujące znalazły się pomiędzy GeForce'em GTX 280 a GeForce'em GTX 285. W praktyce pomimo trochę węższej szyny pamięci należy się spodziewać, że GTX 275 mimo nazwy sugerującej kartę wolniejszą od GeForce'a GTX 280 może być od niego trochę szybszy lub mieć identyczną wydajność.

Powyższa tabela skłoniła nas do pewnej refleksji. Po pierwsze: widzimy, że układ RV790 będący sercem Radeona HD 4890 jest trochę większy i składa się z trochę większej liczby tranzystorów, niż układ RV770. Skąd się wzięła ta różnica – napiszemy za chwilę.

Jednak to, co nas bardziej zastanawia, to porównanie układu GT200 z RV770/790. Widać dość jasno, o ile większym kawałkiem krzemu jest GT200. Jego 65-nanometrowa odmiana była ponad dwa razy większa od układu AMD. Przy przejściu na 55 nm sytuacja trochę się poprawiła, jednak nadal NVIDIA musi walczyć z AMD znacznie większym i droższym w produkcji układem. Na dodatek w GeForsie GTX 275 mamy pełne 240 jednostek cieniowania. W GeForce'ach GTX 260 było ich 192 lub 216, co pozwalało na wykorzystanie nie w pełni sprawnych układów. Teraz NVIDIA chce walczyć w przedziale cenowym zajmowanym niedawno przez GeForce'a GTX 260 Core 216 kartą z pełnowartościową wersją GT200 z 240 sprawnymi jednostkami cieniowania. Co prawda nie mamy możliwości zajrzeć w „kieszeń” NVIDII, jednak łatwo się domyślić, że nie jest to łatwe ani tanie i NVIDIA chciałaby sprzedawać takie karty jak najdrożej.

Na zakończenie tego wstępu napiszemy jeszcze kilka słów na temat daty dzisiejszej premiery. Co ciekawe, była ona przesuwana kilkakrotnie. Pierwsze informacje dotyczące daty premiery nowego GeForce'a wskazywały na 12 kwietnia, a Radeon miał się pokazać 9 kwietnia. Po pewnym czasie dowiedzieliśmy się, że GeForce ma mieć premierę również 9 kwietnia. Po kilku dniach doszły do nas informacje, że GTX 275 ukaże się 6 kwietnia, a tydzień temu dowiedzieliśmy się, że jednak Radeon pojawi się na półkach sklepów 2 kwietnia. Widocznie NVIDIA nie chciała być gorsza i w poniedziałek (30 marca) wieczorem dowiedzieliśmy się, że karta ta będzie miała premierę również 2 kwietnia. Radeony dotarły do naszej redakcji 6 dni przed premierą, a GeForce – półtora dnia. Niestety, to całe zamieszanie i przesuwanie terminów nie pozwoliło nam przygotować takiej recenzji, jaką chcielibyśmy przedstawić (ani odpowiednio się wyspać ;)). Nie mieliśmy dość czasu, aby przeprowadzić wszystkie testy – zwłaszcza, dla porównania, starszych kart przy najnowszych sterownikach.