Platforma Testowa Zasilaczy już w redakcji PCLab.pl

Interpretacja wyników (propozycja)

Uwaga: poniżej przedstawiamy Wam nasz, tj. konstruktorów pomysł na interpretację wyników. Może się ona różnić od tej, którą zastosuje recenzent.

Po wykonaniu testu oprogramowanie PTZ wygeneruje plik, w którym będą zapisane wartości prądów ustalonych w poszczególnych krokach procedury oraz wartości napięć zmierzonych na liniach zasilacza. Jak to jednak sensownie zinterpretować? Jak porównać ze sobą dwa zasilacze? 

Popatrzmy na dopuszczalne wartości napięć, np. dla linii +5 V (wg specyfikacji ATX):

5,25 V – 4,75 V = 500 mV <= zasilacz może dawać napięcie z tego zakresu, dlatego nie można na stałe przyjąć, że np. napięcie 4,80 V to słaby wynik, a 5,10 V – już znakomity. Dobry zasilacz charakteryzuje się małym spadkiem napięcia na obciążonych liniach. To jest dla nas kluczowa informacja.

Np. Tagan BZ1300:

bieg jałowy = 5,11 V
obciążenie maksymalne = 5,01 V
różnica 5,11 V – 5,01 V = 100 mV

Teraz policzmy:

500 mV – 100 mV = 400 mV => 40 pkt.

Inny przykład – zasilacz ATX 300 W:

bieg jałowy = 5,47 V
obciążenie maks. = 4,83 V
różnica 5,47 V – 4,83 V = 640 mV

500 mV – 640 mV = –140 mV => –14 pkt. (wartość ujemna, ponieważ napięcie wyszło poza specyfikację)

Po zsumowaniu punktów z całej procedury testowej otrzymujemy jedną liczbę, która charakteryzuje jakość zasilacza pod względem stabilności napięcia. Należy jednak zwrócić uwagę, czy oba napięcia mieszczą się w polu tolerancji. Jest bowiem teoretycznie możliwe, że zasilacz może mieć napięcia poza granicami tolerancji i jednocześnie różnica napięć biegu jałowego i pod obciążeniem nie przekroczy dopuszczalnych 500 mV. Niestety, norma ATX nie jest wtedy dotrzymana, co dyskwalifikuje zasilacz.  

Nieco inaczej wygląda kwestia tętnień. Idealną wartością napięcia tętnień i szumów jest 0. W założeniach projektowych przyjęliśmy, że rozdzielczość przetworników rejestrujących napięcia w PTZ wyniesie 10 mV, co w zupełności wystarcza do testów. Odczyt wartości 0 oznacza, że mierzone napięcie jest mniejsze od 10 mV. Jest kwestią do ustalenia, jak punktować tętnienia. Oczywiście najpierw należy sprawdzić, czy tętnienia, które zostały zmierzone i zapisane w pliku wyników testu, mieszczą się w zakresie dopuszczonym przez standard ATX. Ponieważ dopuszczalny poziom napięcia tętnień w normie ATX jest podawany w V_pp, to procedura ich pomiaru zastosowana w PTZ zakłada użycie właśnie V_pp. Teraz można bezwzględną wartość zmierzonych tętnień, dla każdego punktu procedury na danej linii napięciowej, traktować jako liczbę ujemną albo odejmować ją od przewidzianego normą ATX dopuszczalnego poziomu. Otrzymamy wtedy punkty za tętnienia. Proponujemy ten drugi sposób, ponieważ jest on spójny z obliczaniem punktów za stabilność napięcia.

Przykładowo dla zasilacza Tagan BZ1300 na linii zasilającej +12 V:

dopuszczalna wartość tętnień: V_pp = 120 mV
zmierzona wartość napięcia tętnień przy pełnym obciążeniu: U_pp = 40 mV
punkty za tętnienia: V_pp – U_pp = 120 – 40 = 80 => 8 pkt.

Podkreślamy, że proponowany przez nas sposób punktowania polega na obliczeniu i zsumowaniu punktów za stabilność napięcia i wartość tętnień dla każdego punktu grafu mocy, co najlepiej obrazuje jego parametry w całym przedziale obciążeń. Aby jakoś odnieść taką punktację do rzeczywistości, podajemy, że obliczony w proponowany sposób maksymalny możliwy wynik dla idealnego zasilacza (tętnienia równe zero i wszystkie napięcia o wartościach nominalnych, niezależnie od obciążenia) wynosi 3816 pkt.

Można też rozważyć publikowanie dodatkowej statystyki podającej spadki napięć i wartości tętnień na poszczególnych liniach w funkcji obciążenia, zgodnie z grafem mocy.

Ku naszemu zaskoczeniu Tagan BZ1300 uzyskał zaledwie 2944 pkt., czyli 77% możliwych do zdobycia. Analiza wyników pokazała, że za kiepskim wynikiem stoją poziomy tętnień napięć dostarczanych przez zasilacz. O ile średnie wahania wartości napięć linii zasilających przekładają się na osiągi rzędu 82%, to poziomy tętnień – zaledwie 56%. Szczególnie niekorzystnie wypadają tętnienia linii +3,3V, które wynoszą zaledwie 20% możliwych punktów. Należy także zaznaczyć, że prąd wyjściowy był ograniczony do 88 A, co jednak nie jest wielkim odstępstwem od nominalnych 92 A. Wnioski? Zasilacz jest mocny i dość stabilny, ale filtrowanie tętnień – kiepskie. Po przebadaniu większej liczby zasilaczy w laboratorium PCLab.pl można będzie te osiągi porównać z konkurencją i dopiero wtedy wydać werdykt, który zasilacz w danej kategorii mocy jest najlepszy pod względem parametrów elektrycznych.

Wyraźnie podkreślamy, że porównywanie wartości parametrów elektrycznych (czyli liczby zdobytych punktów) ma sens, jeżeli porównywane zasilacze mają taką samą lub bardzo zbliżoną moc nominalną.