Test 12 wentylatorów dla platformy Socket 478

Wydajność

Jeśli porównać wykres w stanie spoczynku (idle) i pod obciążeniem (w stresie), możemy zauważyć różnicę w wydajności poszczególnych coolerów. Kolejność się zmieniła! Jest to spowodowane różnymi czynnikami (np. słabszym zachodzeniem przemian fazowych w ciepłowodach w niższych temperaturach). Wynik danej jednostki oceniamy raczej po temperaturach w stresie, bo wykres temperatur w idle jest po prostu niemiarodajny.

Oto wyniki naszych zawodników. Stawkę otwiera Thermalright XP-120 z doskonałym wynikiem 19°C powyżej temperatury otoczenia. Pięć ciepłowodów robi swoje – ciepło odbierane jest błyskawicznie i równie szybko oddawane do otoczenia dzięki sporej powierzchni samego radiatora. Nie jest to przy tym zbyt głośne rozwiązanie – 120 mm wentylator Panaflo był znośny nawet na maksymalnych obrotach. Osiągnięty rezultat jest genialny! Sprawdza się rozpowszechniona opinia, iż XP-120 ma być konkurencją dla zestawów chłodzenia wodnego.

Za nim Scythe Kamakiri - cooler należący do konstrukcji typu "tower", chociaż nie do końca (środek ciężkości jest umiejscowiony w sensowniejszym miejscu). Sześć ciepłowodów i ogromy przepływ powietrza (okupiony niestety równie ogromnym hałasem) pozwala zbliżyć się Kamakiri do ideału, jakim jest XP-120.

Następne miejsce zajął XP-90 – młodszy brat XP-120. On również należy do serii lekkich (aluminiowych) i naprawdę wydajnych coolerów Thermalright. Mimo że sporo mniejszy, radzi sobie (na wysokich obrotach wentylatora) niemal równie dobrze. Zamontowany na nim wentylator Panaflo na maksymalnych obrotach nie hałasował zbytnio, a mimo to cooler miażdżył konkurencję (często głośniejszą od niego).

Na kolejnym miejscu uplasował się XP-120 ze zredukowanymi obrotami wentylatora. Wydajność nadal bardzo wysoka, hałas natomiast wyraźnie zmalał. XP-120 kierowany jest do miłośników ciszy i wysokich osiągów zarazem. Ogromna powierzchnia, aluminiowy radiator i aż 5 heatpipe'ów pozwalają zachować ogromną wydajność przy niedużym nadmuchu.

Wynik na tym samym poziomie osiągnął Scythe Kamkaze 2. Dosyć niepozorny z wyglądu (brak ciepłowodów, raczej standardowa budowa, nie licząc "igieł" zamiast żeberek) zawodnik zajął całkiem wysokie miejsce. Niestety przy ustawieniu obrotów na maksimum hałas był raczej nieakceptowalny podczas normalnej pracy z komputerem (wentylator to ta sama jednostka, co w Scythe Kamakiri). Mimo wszystko, wynik godny podziwu.

Dalej mamy GlacialTech Turbine 4500 Pro – ciekawa konstrukcja, zarówno jeśli chodzi o wygląd jak i rozwiązania techniczne. Dzięki trzem ciepłowodom, mającym za zadanie rozproszyć ciepło w całej objętości radiatora w minimalnym czasie, 4500 Pro wypadł bardzo dobrze.

Tę samą temperaturę procesora zdołał utrzymać LG ThermoTechnologies Calmera ks10 . Rozwiązanie proponowane przez firmę LG jest dosyć ciekawe, ale też bardzo wydajne. Wentylator "przeciągał" powietrze między nagrzanymi żeberkami, a nakładka, w której był zamontowany X-Fan, kierowała powietrze z dala od samego radiatora.

Pierwszy zawodnik wystawiony przez niemiecką firmę Noiseblocker uzyskał wynik na poziomie 26°C powyżej temperatury otoczenia. Duży, jednocalowy ciepłowód dysponuje ogromnymi możliwościami odbierania ciepła i Noiseblocker Cool Scraper doskonale to wykorzystuje. W przypadku Scrapera znowu widzimy charakterystyczną dla nowych jednostek cechę: heatpipe’y oraz aluminiowe żeberka rozpraszające ciepło. Także i tym razem duża powierzchnia oddawania ciepła i 120 mm wentylator wolnoobrotowy (a więc i względnie cichy, nawet na najwyższych obrotach) sprawdzają się nadzwyczaj dobrze.

Czas na podsumowanie jednego z coolerów, które wzbudzają największe emocje. Zalman CNPS7700-Cu to olbrzym w każdym calu. 12-centymetrowy wiatrak z możliwością regulacji obrotów oraz rozłożysty i ciężki (prawie 1 kg) radiator typu "flower" to cechy charakterystyczne nowego dziecka tej firmy. Na najwyższych obrotach radzi sobie bardzo dobrze.

Łeb w łeb z nowym Zalmanem idzie drugi produkt Noiseblockera – Tower. Jest to miniaturka Scrapera – mniejszy wiatrak, mniejsze żeberka, krótszy (ale dalej jednocalowy) heatpipe, także mniejsza wydajność. Jedynie hałas większy, niestety. Mały, 80 mm wentylatorek musi się nieźle napocić, aby schłodzić procesor użyty do testów. Wymusza to większe obroty, a więc w konsekwencji – większy hałas.

2,5°C dalej znalazł się XP-90 z obniżonymi obrotami wentylatora. Wydajność w stosunku do pełnych obrotów spadła, lecz nie aż tak gwałtownie jak w przypadku np. Kamkaze. Do takiej samej temperatury procesor schłodził Zalman CNPS 7000B Cu – nieco poprawiony względem 7000A cooler.

Dobrym wynikiem mogą również pochwalić się Noiseblocker Scraper oraz Zalman CNPS7700-Cu, oba ustawione w taki sposób, aby wentylator na nich zamontowany był niesłyszalny. To naprawdę zadziwiające, że pomimo coraz gorętszych procesorów, na rynek wypuszczane są coolery coraz cichsze i coraz wydajniejsze. Mimo to zarówno Noiseblocker, jak i Zalman nie mają szans dogonić doskonałego XP-120.

Czas na bożyszcze tłumów – Pentagramy z serii Freezone. Najlepszy okazał się Pentagram Freezone QVC-100 ze sporym 92 mm wiatrakiem (jego prawdziwa średnica jest nieco mniejsza, 92 mm są liczone z obudową, której w tym przypadku nie ma). Na pełnych obrotach osiągnął wynik na poziomie 31°C – sporo lepiej, niż poprzednia generacja, którą reprezentował QC-80. Łeb w łeb z Pentagramem idzie GlacialTech Turbine 4500.

Pora na kolejne monstrum naszego testu – Pentagram QVC-120. Powoli zaczyna się już robić ciepło. Realna temperatura procesora to temperatura otoczenia (25°C) plus temperatura na wykresie (32,5°C). Daje to łącznie 57,5°C, co jest wynikiem raczej średnim wobec 44°C osiągniętych przez XP-120, lecz nie jest to również żadna tragedia. Znowu sporo lepiej od QC-80. Zaletą QVC-120 jest na pewno to, że nie tylko spory radiator jest owiewany przez powietrze, które tłoczy wiatrak, ale także reszta komponentów niedaleko gniazda procesora – z mostkiem północnym i pamięciami RAM na czele (przy czym cecha ta nie jest tak dobitnie reklamowana jak w przypadku Zalmana CNPS7700-Cu). Na maksymalnych obrotach słychać wyraźny szum, ale nie jest specjalnie głośno.

Do końca stawki (z pominięciem wentylatora dodawanego do procesora - Intel BOX) są już same coolery ze zredukowaną prędkością obrotową wiatraków.

Kilka stopni dalej uplasował się QVC-100 ze zwolnionym wiatrakiem oraz również spowolniony Noiseblocker Cool Tower. Tower stracił sporo na wydajności względem pełnych obrotów (maleńki przepływ powietrza i niezbyt duża powierzchnia). Jest umiarkowanie wydajnie, ale za to idealnie cicho – w obu przypadkach. Kawałek za nimi Pentagram QVC-120 (słyszalny lekki szum) oraz bezszelestny Zalman CNPS 7000B Cu. Oba Pentagramy znowu lepsze od QC-80 (z minimalnymi obrotami). Doskonały na pełnych obrotach Kamakiri znalazł się niemal na samym końcu stawki, tuż przed młodszym bratem – Kamkaze 2. Między dwoma produktami Scythe zdołał wcisnąć się jeszcze Pentagram Freezone QC-80. Zestawienie zamyka Intel BOX, który kompletnie się nie popisał – wynik na poziomie 71°C jest po prostu słaby. Trzeba jednak zauważyć, iż standardowy, dołączany do procesora cooler nie miał za zadanie chłodzić podkręcanego procesora, ale utrzymać na dobrym poziomie temperaturę CPU wyjętego prosto z pudełka, przy ustawieniach standardowych.